της Κυριακής Περδικέα, ψυχοθεραπεύτρια – σύμβουλος ψυχικής υγείας, BSc, MSc
Θυμός: Ένα πολύ δυνατό συναίσθημα που όλοι έχουμε βιώσει. Ίσως όχι με την ίδια ένταση και συχνότητα αλλά σίγουρα όλοι μπορούμε να καταλάβουμε πόσο δυσάρεστα μπορεί να μας κάνει να νιώσουμε όταν μας συμβαίνει συχνά ή σε μεγάλη ένταση.
Το θυμό όπως άλλωστε και όλα τα συναισθήματα, το φόβο, τη χαρά, τη λύπη πρέπει να τα εκφράζουμε και αυτό στην πραγματικότητα είναι υγιές. Παύει να είναι υγιές όταν φέρνει δυσφορία σε εμάς και στους γύρω μας. Σ’ αυτήν την περίπτωση, ο θυμός κάτι θέλει να πει, που τα λόγια μας δεν λένε και ίσως ποτέ να μην κατάφεραν να πουν.
Συχνά στο γραφείο μου, βλέπω ανθρώπους που μου ζητούν να τους βοηθήσω ώστε να πάψουν να θυμώνουν ή να μη θυμώνουν τόσο πολύ. Σε όλους αυτούς τους ανθρώπους έχω εντοπίσει κάτι κοινό: Είναι όλοι, άνθρωποι πληγωμένοι που μέσα τους κρύβεται πολύ καλά ένα παιδί του οποίου οι συναισθηματικές ανάγκες δεν καλύφθηκαν ή δεν καλύφθηκαν όπως εκείνο ήθελε και στο βαθμό που είχε ανάγκη.
Όταν ένας άνθρωπος ως παιδί ένιωσε ότι οι γονείς του ή ένας εκ των δυο γονέων δεν ήταν συναισθηματικά διαθέσιμοι όσο το παιδί είχε ανάγκη να είναι, το συναίσθημα που βίωσε ήταν μεγάλη λύπη. Όμως, επειδή η λύπη είναι ένα πολύ οδυνηρό συναίσθημα για ένα παιδί διότι το βάζει στη διαδικασία να κάνει σκέψεις πολύ αρνητικές όπως για παράδειγμα, ότι δεν είναι ιδιαίτερα σημαντικός για τους γονείς του ή ότι οι γονείς του δεν καταλαβαίνουν πόση ανάγκη τους έχει.
Για ένα παιδί όλο αυτό είναι πολύ μεγάλο για να το διαχειριστεί και να μπορέσει να ζήσει με αυτό. Και επειδή τα παιδιά γνωρίζουν πολύ καλά (ασυνείδητα βέβαια) πως για να επιβιώσουν και να μεγαλώσουν πρέπει να είναι χαρούμενα, προτιμούν και επιλέγουν να θάψουν μέσα τους τη λύπη. Και κάθε φορά που κάτι θα συμβεί και εκείνη θα θελήσει να βγει, θα τη χώνει όλο και πιο βαθιά.
Αλλά επειδή όσο περνάνε τα χρόνια καταλαβαίνει πως ακόμα κι αν την κρύβει, η δυσφορία που νιώθει θα είναι πάντα εκεί, αποφασίζει να την «ντύσει» με τα ρούχα ενός άλλου συναισθήματος. Το συναίσθημα αυτό, φυσικά δεν είναι άλλο απ’ τον θυμό.
Και έτσι, έχοντας μασκαρέψει τη λύπη, ξεσπάει με θυμό σε όλους και για όλα, για κάθε σημαντική ή ασήμαντη αφορμή, άλλωστε θεωρεί πως έχει το δικαίωμα να θυμώνει αφού οι άλλοι πάντα φταίνε που τον εκνευρίζουν.
Και αν δει ότι ούτε αυτό ανακουφίζει τη μεγάλη λύπη που νιώθει βαθιά μέσα του ή αντιληφθεί πως η συμπεριφορά του διώχνει τους άλλους κινδυνεύοντας έτσι να μείνει μόνος, της αλλάζει ξανά μεταμφίεση και την ντύνει «ανάλογα με την περίσταση»: πότε ξεκαρδιστικά αστεία, πότε εμμονή με την τελειότητα, πότε βουλιμία…
